Ferrero gözünü Şili’ye çevirdi. Türk aracıların agresif alımları ise piyasayı karıştırdı…
Türkiye’de ilkbaharda yaşanan don ve haşere istilası ürünü azaltırken yaz başından bu yana fındık fiyatları neredeyse iki katına çıkmıştı. Dünyada üretilen fındıkların yaklaşık dörtte birinin alıcısı olan Ferrero artan fiyatlarla birlikte alımları durdurarak Şili ve ABD’den tedarik sağlamaya başladı.
Londra merkezli tüccarlara göre, Türk aracıların çiftçilerden agresif biçimde alım yapması fiyatların geçicide olsada daha da yükselmesine yol açtı. Financial Times’ın haberine göre, aracılar, dünyanın en büyük fındık tüketicisi olan Ferrero’nun yakında yeniden piyasaya girmek zorunda kalacağına inanıyor.
“Ferrero ile uzun pozisyondaki tüccarlar arasında bir bekleyiş savaşı var”
Londra merkezli CG Hacking şirketinden Giles Hacking, durumu şöyle özetliyor:
“Türkiye’deki yerel aracılar, Ferrero’nun yeniden alım yapmaya başlayacağını öngörerek ellerine geçen her fındığı satın alıyorlar… Ortada Ferrero ile uzun pozisyondaki tüccarlar arasında bir bekleyiş savaşı var. Bu kişiler adeta Ferrero’yu rehin almış durumda”
Türkiye hâlâ Ferrero’nun tedarik zincirinin merkezinde
Botta, Sırbistan ve İtalya’dan yapılan alımlar da dahil olmak üzere şirketin tedarik ağını çeşitlendirmesinin Ferrero’ya dalgalı dönemleri atlatma imkânı verdiğini belirtirken, “Bu çeşitlilik, Türkiye’de don yaşanan ve yaz aylarında kurak geçen bu yıl gibi dönemleri yönetmemizi sağlıyor” ifadelerini kullandı.
Yine de, Türkiye hâlâ Ferrero’nun tedarik zincirinin merkezinde yer alıyor. Botta, şirketin Türk Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) ile yazılı bir anlaşmasının bulunmadığını belirtiyor, ancak ekliyor: “Bu ülkeye olan bağlılığımız uzun vadeli bir taahhüttür.”
Türkiye’de fındık pazarı daraldı
Türkiye yılda 600 bin ila 700 bin ton fındık hasat ediyor, bu da toplamda yaklaşık 1,1 milyon ton olan küresel arzın neredeyse üçte ikisine denk geliyor.
Türkiye’nin en büyük 5 fındık ihracatçısından biri olan Poyraz Fındık’ın ihracat direktörü Fırat Bakıcı da piyasaya dair, “Türkiye’nin pazar payını kaybedeceği yönünde bir paranoya var. Şili agresif şekilde büyüyor, hasatlarını 200 bin tona çıkarmayı hedefliyorlar. Bunu 5 ila 10 yıl içinde başarabilirler” diyor.
Bakıcı, yükselen işçilik maliyetlerinin Türkiye’nin rekabet gücünü zayıflattığını belirterek, “Fındık, kuruyemişler arasında kuzu eti gibidir, yüksek kaliteli ve sofistike bir aromaya sahiptir. Ancak Türkiye markalaşmayı başaramadı, hep Avrupa için taşeronluk yaptı” dedi.
Diğer taraftan:
Rekabet Kurumu Başkanı Küle, “Türkiye pazarında uzun yıllardır faaliyet gösteren Ferrero’nun taahhütlerini eksiksiz biçimde yerine getirmesi, hem ticari etik hem de Türkiye kamuoyu açısından zorunluluktur.” ifadesini kullandı.
Sektörde son dönemde yaşanan tartışmaların, yalnızca ticari bir mesele olmadığını belirten Küle, “Bu konu, üreticinin emeğine sahip çıkma ve adil piyasa düzeninin korunması meselesidir.” dedi.“Piyasa düzeni manipülasyona teslim edilmez”
Küle, ülkenin piyasa düzeninin, hiç kimsenin keyfine göre şekillenemeyeceğine işaret ederek, şunları kaydetti:
“Üreticinin emeği korunur. Piyasa düzeni manipülasyona teslim edilmez. Uluslararası baskı yöntemi işletilemez. Türkiye’nin kurumlarına gölge düşürülemez. Sonuç olarak bir kez daha vurgulamak isterim ki Türkiye pazarında uzun yıllardır faaliyet gösteren Ferrero’nun taahhütlerini eksiksiz biçimde yerine getirmesi, hem ticari etik hem de Türkiye kamuoyu açısından zorunluluktur.”
